FACTORS AFFECTING EXCLUSIVE BREASTFEEDING DURING 4-6 WEEK POSTPARTUM AMONG MOTHERS WITH PRE-PREGNANCY OVERWEIGHT AND OBESITY

Abstract

Pre-pregnancy overweight and obesity might affect mothers’ exclusive breastfeeding. This descriptive predictive research aimed to study exclusive breastfeeding rate and investigate factors predicting exclusive breastfeeding during 4-6 week postpartum among mothers with pre-pregnancy overweight and obesity. Participants consisted of 200 postpartum mothers with pre-pregnancy overweight and obesity who were followed up at obstetrical-gynecological out-patient departments at 3 Saiyairak (family-friendly) hospitals in Chonburi province. Data were collected by demographic questionnaire, breastfeeding information questionnaire, perceived benefit of breastfeeding questionnaire, perceived barrier to breastfeeding questionnaire, perceived self-efficacy of breastfeeding questionnaire, and perceived support for breastfeeding questionnaire. Data were analyzed by descriptive statistics and binary logistic regression.

Results revealed that rate of exclusive breastfeeding during 4-6 week postpartum among mother with pre-pregnancy overweight and obesity was 45%. Perceived benefit of breastfeeding, perceived barrier to breastfeeding, perceived self-efficacy of breastfeeding, and perceived support for breastfeeding accounted for 28.3% of the variance in 4-6week exclusive breastfeeding (Nagelkerke R2 = .283, p < .05).

Findings suggest that nurses would be aware of these factors. Also, nurses might consider integrating these factors in developing a program in order to promote mothers, with pre-pregnancy overweight and obesity, to have 6 month postpartum exclusive breastfeeding successfully.

มารดาหลังคลอดที่มีภาวะน้ำหนักเกินและอ้วนก่อนตั้งครรภ์ อาจมีผลต่อการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่อย่างเดียว การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยแบบบรรยายเชิงทำนาย มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาอัตราการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่อย่างเดียว และปัจจัยที่มีผลต่อการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่อย่างเดียว 4-6 สัปดาห์หลังคลอด กลุ่มตัวอย่างเป็นมารดาหลังคลอดที่มีภาวะน้ำหนักเกินและอ้วนก่อนตั้งครรภ์ ที่มารับบริการตรวจสุขภาพหลังคลอดบุตร ที่แผนกผู้ป่วยนอกสูติ-นรีเวชกรรม โรงพยาบาลสายใยรักแห่งครอบครัว 3 แห่ง ในจังหวัดชลบุรี จำนวน 200 ราย เครื่องมือรวบรวมข้อมูลประกอบด้วย แบบสอบถามข้อมูลส่วนบุคคล แบบสอบถามข้อมูลการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ แบบสอบถามการรับรู้ประโยชน์ของการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ แบบสอบถามการรับรู้อุปสรรคต่อการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ แบบสอบถามการรับรู้ความสามารถของตนเองในการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ และแบบสอบถามการสนับสนุนการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนา และการวิเคราะห์ถดถอยโลจิสติกทวิ

ผลการวิจัย พบว่า มารดาหลังคลอดที่มีภาวะน้ำหนักเกินและอ้วนก่อนตั้งครรภ์มีอัตราการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่อย่างเดียว 4-6 สัปดาห์ คิดเป็นร้อยละ 45 ปัจจัยด้านการรับรู้ประโยชน์ของการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ การรับรู้อุปสรรคต่อการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ การรับรู้ความสามารถของตนเองในการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ และการสนับสนุนการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ ร่วมกันทำนายการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่อย่างเดียว 4-6 สัปดาห์ ได้ร้อยละ 28.3 (Nagelkerke R2 = .283, p < .05)

จากผลการวิจัยเสนอแนะว่า พยาบาลควรตระหนึกถึงปัจจัยที่มีผลต่อการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ และนำปัจจัยเหล่านี้ไปพัฒนาโปรแกรมการส่งเสริมการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ เพื่อให้มารดาที่มีภาวะน้ำหนักเกินและอ้วนก่อนตั้งครรภ์สามารถเลี้ยงลูกด้วยนมแม่อย่างเดียวจนครบ 6 เดือน