FACTORS INFLUENCING STROKE PREVENTIVE BEHAVIORS AMONG THE RISK GROUP OF ROYAL THAI NAVY PERSONNEL

Abstract

Stroke preventive behavior can reduce risk factors for stroke of among the risk group. The objectives of this predictive research were to study stroke preventive behaviors and identify the influencing factors in risk group. The samples consisted of 142 Royal Thai Navy personnel who were at risk of stroke. They were diagnosed with hypertension, diabetes mellitus or dyslipidemia at outpatient department in tertiary hospitals of the Naval Medical Department. The instruments used in this study were demographic data form, perceived stroke vulnerability questionnaire, expectation to stroke preventive behavior questionnaire, perceived self-efficacy questionnaire, social support questionnaire and stroke preventive behaviors questionnaire. Descriptive statistics and multiple regression analysis were used to analyze the data.

Findings in the present study showed that the average score of stroke preventive behaviors was 69.51 (SD = 6.25). Perceived stroke vulnerability, expectation to stroke preventive behaviors, perceived self-efficacy and social support could explain 20% of the variance of stroke preventive behaviors in the risk group of Royal Thai Navy personnel (Adjusted R2 = .20, p < .001). Perceived self-efficacy was the most important predictable variable for stroke preventive behaviors (β =.315, p < .05) followed by social support (β =.195, p < .05). However, perceived stroke vulnerability and expectation to stroke preventive behaviors were not statistically significantly influenced by the stroke preventive behaviors.

The findings suggest that nurses should develop a program to promote stroke preventive behaviors in among the risk group of Royal Thai Navy personnel by promoting their perceived self-efficacy and social support for stroke prevention.

พฤติกรรมการป้องกันโรคหลอดเลือดสมอง สามารถลดปัจจัยเสี่ยงการเกิดโรคหลอดเลือดสมองในกลุ่มเสี่ยงได้ การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยเชิงทำนาย เพื่อศึกษาพฤติกรรมการป้องกันโรคหลอดเลือดสมองและปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อพฤติกรรมการป้องกันโรคหลอดเลือดสมองในกำลังพลกองทัพเรือที่เป็นกลุ่มเสี่ยง กลุ่มตัวอย่าง คือ ข้าราชการกองทัพเรือที่มีภาวะความดันโลหิตสูง เบาหวาน หรือภาวะไขมันในเลือดสูง ที่มารับบริการที่แผนกผู้ป่วยนอก โรงพยาบาลระดับตติยภูมิในสังกัดกรมแพทย์ทหารเรือ จำนวน 142 ราย เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ประกอบด้วย แบบสอบถามข้อมูลทั่วไป แบบสอบถามการรับรู้โอกาสเสี่ยงต่อการเกิดโรคหลอดเลือดสมอง แบบสอบถามความคาดหวังถึงผลของพฤติกรรมการป้องกันโรคหลอดเลือดสมอง แบบสอบถามการรับรู้สมรรถนะแห่งตนในการป้องกันโรคหลอดเลือดสมอง แบบสอบถามแรงสนับสนุนทางสังคม และแบบสอบถามพฤติกรรมการป้องกันโรคหลอดเลือดสมอง วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติพรรณนาและการวิเคราะห์สมการถดถอยพหุคูณ

ผลการวิจัย พบว่า กลุ่มตัวอย่างมีคะแนนเฉลี่ยพฤติกรรมการป้องกันโรคหลอดเลือดสมองโดยรวม เท่ากับ 69.51 (SD = 6.25) ซึ่งอยู่ในระดับปลานกลาง ปัจจัยการรับรู้โอกาสเสี่ยงต่อการเกิดโรค ความคาดหวังถึงผลของพฤติกรรมการป้องกันโรค การรับรู้สมรรถนะแห่งตนในการป้องกันโรค และแรงสนับสนุนทางสังคม สามารถร่วมกันทำนายพฤติกรรมการป้องกันโรคหลอดเลือดสมองในกำลังพลกองทัพเรือที่เป็นกลุ่มเสี่ยงได้ ร้อยละ 20 (Adjusted R2 = .20, p < .001) โดยพบว่า การรับรู้สมรรถนะแห่งตนในการป้องกันโรคมีอำนาจการทำนายพฤติกรรมการป้องกันโรคหลอดเลือดสมองในกำลังพลกองทัพเรือที่เป็นกลุ่มเสี่ยงมากที่สุด (β = .315, p < .05) รองลงมาคือ แรงสนับสนุนทางสังคม (β = .195, p < .05) ส่วนการรับรู้โอกาสเสี่ยงต่อการเกิดโรคและความคาดหวังถึงผลของพฤติกรรมการป้องกันโรค พบว่าไม่มีอิทธิพลอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติต่อพฤติกรรมการป้องกันโรคหลอดเลือดสมอง

ผลการวิจัยครั้งนี้ สามารถนำข้อมูลที่ได้เป็นแนวทางการพัฒนาโปรแกรมป้องกันโรคหลอดเลือดสมอง โดยมุ่งส่งเสริมการรับรู้สมรรถนะแห่งตนและแรงสนับสนุนทางสังคม เพื่อป้องกันโรคหลอดเลือดสมองในกำลังพลกองทัพเรือที่เป็นกลุ่มเสี่ยง